THÁNH GIUSE BẠN TRĂM NĂM ĐỨC MARIA

ĐỌC TIN MỪNG: Mt 1,16.18-21.24a

Gia-cóp sinh Giu-se, chồng của bà Ma-ri-a, bà là mẹ Đức Giê-su cũng gọi là Đấng Ki-tô.

Sau đây là gốc tích Đức Giê-su Ki-tô: bà Ma-ri-a, mẹ Người, đã thành hôn với ông Giu-se. Nhưng trước khi hai ông bà về chung sống, bà đã có thai do quyền năng Chúa Thánh Thần. Ông Giu-se, chồng bà, là người công chính và không muốn tố giác bà, nên mới định tâm bỏ bà cách kín đáo. Ông đang toan tính như vậy, thì kìa sứ thần Chúa hiện đến báo mộng cho ông rằng: “Này ông Giu-se, con cháu Đa-vít, đừng ngại đón bà Ma-ri-a vợ ông về, vì người con bà cưu mang là do quyền năng Chúa Thánh Thần. Bà sẽ sinh con trai và ông phải đặt tên cho con trẻ là Giê-su, vì chính Người sẽ cứu dân Người khỏi tội lỗi của họ.” Khi tỉnh giấc, ông Giu-se làm như sứ thần Chúa dạy

SỐNG LỜI CHÚA

Trong bài Tin Mừng của lễ kính thánh Giuse, thánh sử Matthêu giới thiệu cho chúng ta dung mạo của thánh cả Giuse, người cha theo pháp lý của Đức Giêsu trong biến cố Nhập Thể, Giáng Sinh và suốt thời niên thiếu của Người. Bản văn Tin Mừng hôm nay được coi như là một trong ba bản văn Thánh Kinh Tân Ước tường thuật về các cuộc truyền tin, mà đây là cuộc truyền tin dành cho thánh Giuse. Thiên Chúa sai thiên thần đến với thánh Giuse sứ mạng đón nhận Đức Maria làm bạn đời và đảm nhận vai trò chăm sóc Hài Nhi là Đấng Cứu Thế. Trong khi thuật lại biến cố ấy, thánh sử Matthêu đồng thời làm nổi bật hai đặc điểm quan trọng nơi thánh Giuse: ngài là người công chính và là người cha pháp lý của Đức Giêsu. Hai khía cạnh này giúp chúng con hiểu sâu hơn về vai trò của thánh nhân trong chương trình cứu độ.

Thánh Giuse – Người Công Chính

Trước hết, Tin Mừng gọi thánh Giuse là “người công chính” (Mt 1,19). Danh xưng này gợi nhớ đến một nhân vật trong Cựu Ước cũng mang tên Giuse, con của tổ phụ Giacóp, người đã trung thành với Thiên Chúa và chấp nhận chịu thiệt thòi khi từ chối lời cám dỗ của vợ quan Potiphar. Sau này, khi được cất nhắc làm tể tướng Ai Cập, ông trở thành người phân phát lương thực cho dân chúng trong cơn đói kém, đến mức vua Pharaô đã nói với dân: “Hãy đến cùng Giuse”[1]. Truyền thống Kitô giáo từ lâu cũng quen dùng lời ấy để nói về lòng tín thác nơi thánh Giuse: “Hãy đến cùng Giuse”.

Tuy nhiên, khi Tin Mừng gọi thánh Giuse là “người công chính”, ý nghĩa của lời ấy cần được hiểu trong bối cảnh cụ thể của biến cố được thuật lại. Khi Đức Maria đã thành hôn với Giuse nhưng chưa về chung sống mà lại mang thai, theo luật Do Thái thời bấy giờ, nếu sự việc bị quy kết là ngoại tình thì người phụ nữ có thể phải chịu hình phạt rất nghiêm khắc. Trong hoàn cảnh ấy, thánh Giuse đứng trước một thử thách lớn lao. Tin Mừng cho biết: “Ông Giuse, chồng bà, là người công chính và không muốn tố giác bà, nên mới định tâm bỏ bà cách kín đáo” (Mt 1,19). Quyết định ấy cho thấy ngài không muốn làm tổn hại đến Đức Maria, dù điều đó có thể khiến chính mình phải chịu thiệt thòi trước dư luận.

Chính trong lúc đang suy tính như vậy, thiên thần Chúa hiện ra trong giấc mộng và nói: “Này ông Giuse, con cháu Đavít, đừng ngại đón bà Maria vợ ông về, vì người con bà cưu mang là do quyền năng Chúa Thánh Thần” (Mt 1,20). Sau khi nhận được lời giải thích ấy, thánh Giuse đã đón Đức Maria về nhà mình theo lời thiên thần truyền dạy, và từ đó đảm nhận trách nhiệm đối với Hài Nhi sắp chào đời. Qua biến cố này, sự “công chính” của thánh Giuse được bộc lộ như một thái độ sống theo thánh ý Thiên Chúa, đồng thời biết đặt thiện ích của người khác lên trên lợi ích riêng của mình.

Thánh Giuse – người cha pháp lý của Chúa Giê-su.

Bên cạnh đó, Tin Mừng còn cho thấy vai trò của thánh Giuse như người cha pháp lý của Đức Giêsu. Trong truyền thống Do Thái cũng như trong quan niệm của nhiều nền văn hóa Á Đông, việc người cha đặt tên cho con biểu lộ quyền và trách nhiệm pháp lý đối với đứa trẻ. Chính vì thế, khi thiên thần truyền cho Giuse: “Ông sẽ đặt tên cho con trẻ là Giêsu”, điều này xác nhận vai trò của ngài trong gia đình Thánh Gia.

Theo Thánh Kinh, Đấng Cứu Thế được mong đợi sẽ xuất thân từ dòng tộc vua Đavít. Thánh Giuse thuộc dòng dõi ấy, vì thế khi nhận Hài Nhi Giêsu làm con theo pháp lý, ngài cũng đưa Đức Giêsu vào gia phả của nhà Đavít, để những lời các ngôn sứ xưa được nên trọn. Đồng thời, trong bối cảnh xã hội lúc bấy giờ, sự hiện diện của thánh Giuse cũng bảo đảm cho Đức Maria và Hài Nhi Giêsu một vị thế hợp pháp trong đời sống gia đình và cộng đồng. Hơn thế nữa, chính ngài đã trở thành điểm tựa cho Đức Maria và Hài Nhi, chăm lo cho gia đình Thánh Gia trong những năm tháng đầu đời của Đức Giêsu.

Một điểm đáng chú ý khác là trong toàn bộ các trình thuật Tin Mừng, chúng con không thấy ghi lại một lời nào của thánh Giuse. Dẫu vậy, sự thinh lặng ấy không phải là khoảng trống, nhưng cho thấy một con người luôn lắng nghe và sẵn sàng thi hành thánh ý Thiên Chúa. Nếu ông Dacaria đã đặt câu hỏi trước lời sứ thần, hay Đức Maria đã thưa lời đối đáp trong biến cố truyền tin, thì thánh Giuse lại đáp lại bằng hành động cụ thể: ngài thi hành điều Chúa truyền dạy, đón Đức Maria về nhà và chu toàn trách nhiệm đối với gia đình Thánh Gia. Chính sự vâng phục này diễn tả một niềm tin sâu xa của thánh Giuse nơi chương trình của Thiên Chúa.

Qua bài Tin Mừng trong lễ kính thánh Giuse, Giáo hội mời gọi chúng con chiêm ngắm dung mạo của một người công chính, một người cha tận tâm và một người luôn sẵn sàng thực thi thánh ý Thiên Chúa. Cuộc đời của thánh nhân cho thấy sự công chính không chỉ là việc tuân giữ lề luật, nhưng còn là thái độ sống quảng đại, biết đặt trọn niềm tin vào Thiên Chúa và thi hành điều Người muốn.

Xin Chúa cho mỗi người chúng ta biết noi gương thánh Giuse, sống ngay chính trước mặt Thiên Chúa, chu toàn bổn phận trong đời sống hằng ngày và quan tâm đến tha nhân. Ước gì khi gặp những thử thách hay khó khăn, chúng ta cũng biết tìm đến với thánh Giuse, để nhờ lời chuyển cầu của ngài, chúng ta được nâng đỡ và hướng dẫn trên hành trình đức tin. Amen.

Hiền Lâm

[1] Ite ad Joseph : “Hãy đến cùng Giuse”.

Chia sẻ bài viết:

Youtube: Mừng kính thánh Giuse

Fanpace: Thân Hữu MTG Thủ Thiêm